نگاهی گذرا به تاریخچه گل نرگس خوسف
به گزارش روابط عمومی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خراسان جنوبی، در شهرستان خوسف که به دیار گل نرگس معروف است، کوه و دشتی به نام نرگسی وجود دارد که گل نرگس به صورت وحشی در آن رشد می کند و مردم معتقدند این نرگس از دیرباز به سایر نقاط شهر خوسف منتقل می شده است.
طبق نظر کارشناسان دانشگاه کشاورزی بیرجند، پیاز نرگس از طریق جاده ابریشم به دیگر نقاط صادر می شده گفت: بسیاری از دشت های خراسان جنوبی بویژه دشت های خوسف را نرگس زارهایی پوشانده که عطر و زیبایی بی نظیری را به این سرزمین کویری بخشیده، این در حالی است که گل نرگس به عنوان پنجمین محصول صادراتی خراسان جنوبی، نیازمند توجه و حمایت جدی دارد تا بتواند عاملی برای شکوفایی اقتصادی این استان کویری باشد.
وی با بیان اینکه هم اکنون کهن ترین نرگس زارهای خراسان جنوبی متعلق به شهرستان خوسف است و گل نرگس شهرستان خوسف در قیاس با گل های مشابه نرگس در کشور حرف اول را می زند، افزود: گل های نرگس این استان از لحاظ کیفیت با توجه به شرایط اقلیمی و آب و هوای رتبه بالایی در کشور دارد.
نخعی به نقل از بزرگترهای روستا می گوید: در حاشیه روستای دستگرد کوه نرگس قرار دارد، از دور تا حدودی سفید به نظر می آید، این گیاه به صورت خودرو در این کوه می روید و به باور مردم پیاز موجود در نرگس زارهای منطقه ابتدا از این کوه تامین شد.
وی زمان برداشت گل نرگس در روستای دستگرد را اوایل ماه آبان تا اواخر ماه بهمن ذکر کرد و یادآور شد: کاهش ناگهانی دما، بارش برف سبب سرما زدگی شاخه ها و کاهش گل دهی و منجر به خسارت کشاورزان می شود.
روزنامه آوای خراسان جنوبی در ارتباط با نقش اقتصادی گل نرگس در اقتصاد استان به نقل از رحیم زاده ،گزارش نویس خود با انتشار مطلبی نوشت: نرگس که در متون کهن از آن به عنوان نارسیوس یا نارسیس نام برده شد، گلی است که بر خلاف بیشتر گل ها نه در بهار و تابستان بلکه در نیمه دوم سال خصوصا در زمان چله شکوفا می شود.
یکی از مصارف این گل در تهیه انواع عطرها و اسانس ها و ادکلن هاست که کارخانه و یا خوشه ای در این ارتباط ایجاد نشده و تمام سودآوری محصول در فروش گل در خیابانها و به صورت شاخه ای خلاصه شده است.
رحیم زاده به نقل از کشاورزان نوشت: به عقیده آنها از خواص دارویی گل نرگس می توان در درمان آلزایمر، شب کوری، رفع کرم معده و درمان جوش صورت، دردهای مزمن مفاصل و اعصاب و نقرس اشاره کرد و مصرف جوشانده آن نقش قابل توجهی در رشد موها و درمان بیماری آسم دارد.
هاشم ولی پور مطلق، کهن ترین نرگس زارهای خراسان جنوبی را متعلق به خوسف عنوان کرد و می گوید: سازگاری با وضع اقلیمی، مقاومت به کم آبی با توجه به خشکسالی های حاکم بر منطقه، پرورش در فضای باز، اقتصادی بودن این گل و نیاز به آبیاری در زمانی که نیاز آبی دیگر محصول منطقه حداقل هست از جمله مزایای کاشت گل نرگس در خراسان جنوبی است.
وی بیشترین سطح زیرکشت گل نرگس را 23 هکتار متعلق به خوسف ذکر کرد و ادامه داد: تعداد بهره برداران گل نرگس در خراسان جنوبی 240 خانوار است.
به گفته وی گل نرگس تولیدی استان به خراسان رضوی، یزد، تهران، اصفهان، البرز و سیستان و بلوچستان ارسال می شود و از نظر کیفیت و عطر رتبه نخست را با توجه به شرایط آب و هوایی دارد.
وی اضافه کرد: سال گذشته از 31 هکتار سطح زیر کشت گل نرگس در استان 11 میلیون و 650 هزار شاخه گل برداشت شد.
میخواهم چند تا از ضرب المثلهای رایج این منطقه را برای شما بنویسم و سعی میکنم یک ترجمه مختصر از هر ضرب المثل را زیرش بنویسم تا راحتر( وَسر اَریده ) یتوانید بخوانید :
آبرو آب جو نَیه
آبرو آب جو نیست ، آبرو را به سادگی نمی توان ازدست داد.
آسیای لٌم لٌم چه جُو بِاشه چه گندم
اشاره به افراد بیکاره است .
آقا دِنگ دِنگ بی بی خیک خیک
آقا کم کم جمع و ذخیره می کند ولی خانم زیادتر از حدّ معمول مصرف می کند .
اَدم بد دستِ یَه
کنایه از کسی است که زود قرضش را ادا نمی کند
از تاش تو صد تار ُمی بًٌرٌم لٌُو جو و تشنه وَر مِگردُنُم
کنایه از اینکه صد تا را از قبیل تو فریب می دهم ، تو می خواهی مرا فریب دهی ؟؟؟
از دیوُنهِ اّوال سلوُمتی
از دیونه کسی می پرسد عقیده شما درباره ی فلان چیز چیست؟ ( از آدم بد انتظار نیکی نداشته باش )
اگر سیستوُ دورهّ مِیدوُ نزدیکهّ
یعنی اگه فلان امر محال است ، ولی فلان امر دیگر امکان دارد . مثلا کسی که میخواد دعوا کنه و ادعاش میشه که من با صد نفر می تونم بجنگم ، بهش میگن اگر صد نفر نیست با یه نفر که می تونی بجنگی .
اگر عروسی نکردُم وّر پُشت بونِ عروسی برفتُم .
اگر خودم یه کاری رو انجام ندادم ولی خیلی هم بی اطلاع نیستم
اِشپشونِ منیژه خانم اسم دّاره
کنایه از اینکه به قدری آدم سخت گیر و گرانفروشی است که حتی شپش هایش را نام منیژه خانم نهاده است .
با بابا بَزیِ با ریش بابا هم بَزیِ
این مثل در مورد کسی گفته میشه که بخواد با مقدسات دین یا با شخص بزرگی شوخی کنه.
به جوُ رسیده یه که به نُو رسیده یه
یعنی اینکه به جون رسیده که به نون رسیده اشاره به اینکه درامدی دست یافته تا خوب و بهتر از این زندگی کند .
بچه چغوک مَادّ رِ خور جیک جیک یاد مِده .
بچه گنجشک مادر ش رو جیک جیک یاد می دهد . این مثل وقتی گفته می شود که پسر یا دختری میخواد پدر یا مادرش را نصیحت کند .
امیدوارم تونسته باشم منظور مثالها رو برسونم و شما هم مورد استفاده قرار بدین .
+ نوشته شده در یکشنبه شانزدهم اسفند ۱۳۹۴ ساعت 8:59 توسط غلامرضا محمدی
|